شیر طلایی به «زن ناشناس» رسید | اختتامیه جشنواره ونیز ۲۰۲۶ و لیست کامل برندگان
پردهی آخر هشتاد و سومین جشنواره فیلم ونیز
در میان فصل پرترافیک جشنوارههای پایان تابستان و آغاز پاییز، نگاهها امشب یکبار دیگر به جزیره لیدو دوخته شده بود؛ هشتاد و سومین جشنواره فیلم ونیز شنبهشب با مراسم اختتامیه و اعلام برندگان به پایان رسید و هیئت داوران بینالمللی به ریاست مگی جیلنهال، فیلمساز آمریکایی، شیر طلایی امسال را به «زن ناشناس» ساخته می الطوخی داد؛ درام تاریخی دانمارکی که پیش از مراسم هم یکی از مدعیان اصلی به شمار میرفت.
آخرین بهروزرسانی: فهرست برندگان کامل شد.
هشتاد و سومین دوره جشنواره بینالمللی فیلم ونیز، قدیمیترین رویداد سینمایی جهان، امشب با فرش قرمز نهایی و باشکوه خود در لیدو به ایستگاه پایانی رسید؛ جایی که ستارهها برای آخرین بار در این دوره لباسهای رسمی پوشیدند و هیئت داوران مسابقه اصلی، هشت جایزه رسمی از جمله شیر طلایی بهترین فیلم را میان آثار حاضر در بخش رقابتی تقسیم کرد. ریاست این هیئت داوران با مگی جیلنهال بود؛ چهرهای که بازگشتش به لیدو حالوهوایی نمادین داشت، چون نخستین فیلم بلندش، «دختر گمشده»، در سال ۲۰۲۱ از همین جشنواره جایزه بهترین فیلمنامه را گرفت و مسیر او را بهعنوان کارگردان تثبیت کرد. گزارشهای میدانی از فرش قرمز حاکی از آن بود که جیلنهال و دیگر داوران پیش از آغاز مراسم مقابل دوربینها ظاهر شدهاند و همچنین حضور چند مدعی جدی شیر طلایی — از جمله می الطوخی، کارگردان «زن ناشناس» و لی چانگدونگ، کارگردان «عشق ممکن» — در محوطه کاخ جشنواره دیده شد؛ نشانهای که در عرف ونیز معمولاً به معنای قرار داشتن نام آنها در فهرست برندگان تفسیر میشود و این بار هم درست از آب درآمد؛ چون هر دو فیلم در نهایت دو جایزه اصلی شب را بردند.
در صدر گمانهزنیها این دوره، مستند «نازا» قرار داشت؛ ساخته یووال آبراهام و راشل سزور که با تأخیر و بهصورت افزوده به فهرست نهایی ونیز اضافه شد. این فیلم در نهایت جایزه ویژه هیئت داوران بخش مسابقه اصلی را دریافت کرد و به یکی از مهمترین برندگان شب اختتامیه تبدیل شد.
گزینه محبوب دیگر پیش از مراسم، «عشق ممکن» ساخته لی چانگدونگ، فیلمساز سرشناس کرهای و خالق «سوزاندن»، بود که در پایان شیر نقرهای؛ جایزه بزرگ هیئت داوران را گرفت. این درام اجتماعی روایت خانوادهای از طبقه کارگر است که با تنگدستی دستوپنجه نرم میکند و مستندسازی متمول که آنها را بهعنوان سوژه فیلم جدیدش برمیگزیند؛ ساختاری که خود به پرسشی درباره اخلاق نگاه کردن و ثبت کردن رنج دیگری تبدیل میشود. این فیلم یکی از بهترین بازخوردهای انتقادی ونیز را گرفت و بیشتر منتقدان، از جمله دیوید رونی از هالیوود ریپورتر، روی «بازی گروهی ممتاز» آن انگشت گذاشتند؛ ترکیبی از بازیگران کارکشته کرهای مانند جیون دو-یون (بازیگر «آفتاب مخفی» و برنده جایزه بهترین بازیگر زن جشنواره کن ۲۰۰۷ برای همان فیلم که آن هم ساخته لی چانگدونگ بود) و سول کیونگ-گو («آبنبات نعنایی» و «اوآسیس») در کنار چهرههای محبوبتر نسل بعد یعنی جو این-سونگ («امید»، «حرکت») و چو یو-جونگ («انگل»). نتفلیکس که پخش این فیلم را در دست دارد، امیدهای زیادی به فصل جوایز آن بسته است؛ خصوصاً که کره جنوبی هم «عشق ممکن» را بهعنوان نماینده رسمی خود در رقابت بهترین فیلم بینالمللی اسکار انتخاب کرده است و جایزه بزرگ هیئت داوران ونیز حالا به این کارزار وزن بیشتری میدهد.
شیر نقرهای بهترین کارگردانی هم به ایلیا خرژانوفسکی برای «دائو» رسید؛ انتخابی که یکی از غافلگیریهای بخش مسابقه اصلی امسال بود.
در سوی دیگر، «اسب وحشی نُه» ساخته مارتین مکدونا با بازی جان مالکوویچ و سم راکول در نقش دو مأمور سیا در شیلی دهه ۱۹۶۰، بهروایت بسیاری از حاضران، پرطرفدارترین فیلم ونیز امسال میان تماشاگران بود؛ کمدی رفاقتی سیاهی که لحن گزنده همیشگی مکدونا را حفظ کرده است. سرچلایت پیکچرز این فیلم را در سطح جهانی پخش میکند و شانس آن در فصل جوایز، بهویژه برای مالکوویچ در نقش مأمور کهنهکار سیا که با گذشته و وجدان خود تسویهحساب میکند، جدی ارزیابی میشد؛ پیشبینیای که با اهدای جام ولپی بهترین بازیگر مرد به جان مالکوویچ برای همین فیلم رنگ واقعیت گرفت. ونیز برای مکدونا زمین آشنایی است؛ او در سال ۲۰۱۷ با «سه بیلبورد خارج از ابینگ، میزوری» از همین جشنواره جایزه بهترین فیلمنامه را گرفت و آن فیلم بعدها به یکی از مدعیان اصلی اسکار تبدیل شد.
دنیای زرد و جنجالی رسانههای عامهپسند، موضوع دو فیلم ستارهدار بخش مسابقه امسال بود. «پرایمتایم» ساخته لنس اوپنهایم با بازی رابرت پتینسون در نقش کریس هنسن، مجری برنامه جنجالی «به دام انداختن یک شکارچی»، منتقدان را دو دسته کرد، هرچند اکثر آنها از جمله هالیوود ریپورتر بازی پتینسون را تحسین کردند. استقبال از «مرکب» ساخته دنی بویل گرمتر بود؛ اقتباسی از نمایشنامه جیمز گراهام درباره تصاحب روزنامه «سان» توسط روپرت مرداک و شکلگیری امپراتوری رسانهای راستگرای او، با بازی جک اوکانل، گای پیرس و کلر فوی. دیوید رونی، منتقد ارشد هالیوود ریپورتر، نوشت این فیلم «بیش از آنکه نقد باشد، وقایعنگاری است» اما در همان حال «پرانرژی و سرگرمکننده» از آب درآمده است. هر دو فیلم اما در تقسیم جوایز نهایی دست خالی ماندند.
از میان آثار شاخص اروپایی، «زن ناشناس» ساخته می الطوخی توجه ویژهای جلب کرد و در نهایت با شیر طلایی بهترین فیلم به بالاترین پله جشنواره رسید؛ تصویری خوشساخت از دانمارک پس از جنگ جهانی دوم که بر خدمتکاری با بازی ماتیلده آرسل تمرکز دارد و گذشته او در دوران اشغال نازیها، آیندهاش را تهدید میکند. الطوخی که پیشتر با «ملکه دلها» جایزه تماشاگران بخش سینمای جهان جشنواره ساندنس ۲۰۱۹ را گرفته بود، در گفتوگویی پیش از جشنواره با هالیوود ریپورتر از دشواری ساخت این فیلم گفت: «بیش از یک سال، روزی ۱۶ ساعت کار کردم. تمام پساندازم را خرج کردم. هر بخش از وجودم و همه منابع و همه توان عضلانیام را برای ساختن این فیلم به کار گرفتم.» ماتیلده آرسل هم برای بازی در همین فیلم جام ولپی بهترین بازیگر زن را دریافت کرد؛ به این ترتیب «زن ناشناس» با دو جایزه، پرافتخارترین فیلم این دوره لقب گرفت. درام روانشناختی «پناهگاه» ساخته فلوریان زلر هم بازخورد خوبی داشت؛ فیلمی با بازی پنهلوپه کروز و خاویر باردم در نقش زوجی که زندگی زناشویی بهظاهر شادشان زیر فشار قرار میگیرد، وقتی باردم در نقش معماری ستاره، سفارشی پرسود برای ساخت پناهگاهی زیرزمینی از یک میلیاردر حوزه فناوری میپذیرد. زلر پیشتر با «پدر» اسکار بهترین فیلمنامه اقتباسی ۲۰۲۱ را گرفته بود.
با پایان مراسم، فهرست برندگان هشتاد و سومین جشنواره ونیز کامل شد. در مسابقه اصلی، شیر طلایی بهترین فیلم به «زن ناشناس» ساخته می الطوخی رسید، شیر نقرهای جایزه بزرگ هیئت داوران به «عشق ممکن» ساخته لی چانگدونگ تعلق گرفت، شیر نقرهای بهترین کارگردانی به ایلیا خرژانوفسکی برای «دائو» داده شد، جایزه ویژه هیئت داوران به «نازا» ساخته یووال آبراهام و راشل سزور رسید، جایزه بهترین فیلمنامه به «یک سرباز کوچک خوب» نوشته استفان بریزه، کورالی آمدئو و اولیویه گورس اختصاص یافت، جان مالکوویچ برای «اسب وحشی نُه» جام ولپی بهترین بازیگر مرد را گرفت، ماتیلده آرسل برای «زن ناشناس» برنده جام ولپی بهترین بازیگر زن شد و جایزه مارچلو ماسترویانی برای بهترین بازیگر جوان به مالو خبیزی برای «جایی برای التیام» رسید. جایزه لوییجی دلاورنتیس برای بهترین فیلم اول هم به «خانه باد» ساخته آگوست برنار کوئمو یانگهو تعلق گرفت و جایزه تماشاگران آرمانی بیوتی در بخش ونیز اسپاتلایت به «من مهمم» ساخته آلینا شربان رسید.
در بخش «ونیز ایمرسیو»، جایزه دستاورد به «امپراتوری در دریا» ساخته پیتر فلاهرتی رسید، جایزه ویژه هیئت داوران به «از میان خاکسترها» ساخته روری میچل و نانی دلا پنیا تعلق گرفت و جایزه بزرگ این بخش به «حلقه کبوتر» ساخته شیشین تائو و یوچی ژانگ رسید. در بخش «ونیز کلاسیک» نیز جایزه بهترین فیلم مرمتشده به «شب بلند ۱۹۴۳» ساخته فلورستانو وانچینی اختصاص یافت. در بخش «افقها»، «دایان در حلقه» ساخته آن سیرو و رافائل بالبونی بهترین فیلم شد، ژاکلین لنتزو برای «یک روز از زندگی جو: فصل فدرا» جایزه بهترین کارگردانی را گرفت، لاله مرزبان برای «خانه فروریخته» جایزه بهترین بازیگر زن این بخش را دریافت کرد، ریکاردو اسکامارچو برای «بچههای میمون» بهترین بازیگر مرد شد، «بچههای میمون» جایزه بهترین فیلمنامه را برای تامازو لندوچی و دامیانو فمفرت گرفت، «خانه باد» جایزه ویژه هیئت داوران را به دست آورد و فیلم کوتاه «چند لحظه خوشبختی» ساخته شادن صفیالدین تازی بهعنوان بهترین فیلم کوتاه انتخاب شد. شیرهای طلایی افتخاری یک عمر دستاورد هنری نیز پیشتر برای جرج کلونی و الن برستین اعلام شده بود.
لیست کامل برندگان جشنواره فیلم ونیز ۲۰۲۶
بخش مسابقه اصلی؛ جوایز هیئت داوران بینالمللی
| بخش جایزه | برنده |
|---|---|
| شیر طلایی بهترین فیلم | «زن ناشناس» (Woman Unknown) ساخته می الطوخی |
| شیر نقرهای؛ جایزه بزرگ هیئت داوران | «عشق ممکن» (Possible Love) ساخته لی چانگدونگ |
| شیر نقرهای بهترین کارگردانی | ایلیا خرژانوفسکی برای «دائو» (DAU) |
| جام ولپی بهترین بازیگر زن | ماتیلده آرسل برای «زن ناشناس» (Woman Unknown) |
| جام ولپی بهترین بازیگر مرد | جان مالکوویچ برای «اسب وحشی نُه» (Wild Horse Nine) |
| جایزه ویژه هیئت داوران | «نازا» (NAZA) ساخته یووال آبراهام و راشل سزور |
| جایزه بهترین فیلمنامه؛ اوزلا طلایی | «یک سرباز کوچک خوب» (A Good Little Soldier)؛ نوشته استفان بریزه، کورالی آمدئو و اولیویه گورس |
| جایزه مارچلو ماسترویانی برای بهترین بازیگر جوان؛ زن یا مرد | مالو خبیزی برای «جایی برای التیام» (A Place to Heal) |
شیر آینده
| بخش جایزه | برنده |
|---|---|
| جایزه لوییجی دلاورنتیس برای بهترین فیلم اول | «خانه باد» (House of the Wind) ساخته آگوست برنار کوئمو یانگهو |
ونیز اسپاتلایت
| بخش جایزه | برنده |
|---|---|
| جایزه تماشاگران آرمانی بیوتی | «من مهمم» (I Matter) ساخته آلینا شربان |
بخش افقها
| بخش جایزه | برنده |
|---|---|
| بهترین فیلم | «دایان در حلقه» (Diane in the Loop) ساخته آن سیرو و رافائل بالبونی |
| بهترین کارگردانی | ژاکلین لنتزو برای «یک روز از زندگی جو: فصل فدرا» (A Day in the Life of Jo: Chapter Phaedra) |
| جایزه ویژه هیئت داوران | «خانه باد» (House of the Wind) ساخته آگوست برنار کوئمو یانگهو |
| بهترین بازیگر مرد | ریکاردو اسکامارچو برای «بچههای میمون» (The Children of the Monkey) |
| بهترین بازیگر زن | لاله مرزبان برای «خانه فروریخته» (Falling House) |
| بهترین فیلمنامه | «بچههای میمون» (The Children of the Monkey)؛ نوشته تامازو لندوچی و دامیانو فمفرت |
| بهترین فیلم کوتاه | «چند لحظه خوشبختی» (A Few Moments of Happiness / Quelques instants de bonheur) ساخته شادن صفیالدین تازی |
جوایز افتخاری
| بخش جایزه | برنده |
|---|---|
| شیر طلایی برای یک عمر دستاورد هنری؛ پیشتر اعلام شده | جرج کلونی و الن برستین |
بخش ونیز ایمرسیو؛ واقعیت مجازی و آثار غوطهور
| بخش جایزه | برنده |
|---|---|
| جایزه بزرگ ونیز ایمرسیو | «حلقه کبوتر» (The Pigeon Ring) ساخته شیشین تائو و یوچی ژانگ |
| جایزه ویژه هیئت داوران ونیز ایمرسیو | «از میان خاکسترها» (Out of the Ashes) ساخته روری میچل و نانی دلا پنیا |
| جایزه دستاورد ونیز ایمرسیو | «امپراتوری در دریا» (Empire at Sea) به کارگردانی پیتر فلاهرتی |
بخش ونیز کلاسیک
| بخش جایزه | برنده |
|---|---|
| بهترین فیلم مرمتشده | «شب بلند ۱۹۴۳» (Long Night of 1943 / Long Night In ’۴۳) ساخته فلورستانو وانچینی |
مراسم اختتامیه هشتاد و سومین جشنواره فیلم ونیز به پایان رسید و فهرست برندگان کامل شد.
