«یتیم» لازلو نمش در ونیز؛ جستجو برای انسانیت در دل بحرانهای امروز جهان
جشنواره فیلم ونیز ۲۰۲۵ در حالی برگزار میشود که بحران غزه و جنگ اوکراین سایهای سنگین بر رویداد انداخته و بسیاری از تحلیلگران میپرسند آیا سیاست امسال بر سینما غلبه خواهد کرد یا نه.
در نشست خبری فیلم «یتیم» (Orphan) — نامزد شیر طلایی و تازهترین ساخته کارگردان مجارستانی لازلو نمش — او به پرسشی درباره نقش فیلمسازان در فضای سیاسی فعلی پاسخی تأملبرانگیز داد:
«کارهایی هست که میتوانیم انجام دهیم و کارهایی که نمیتوانیم. آنچه میتوانیم، ایجاد پیوند انسانی است. حتی اگر تماشاچی را نشناسم، میتوانم با او ارتباط برقرار کنم. نمیخواهم به تماشاگر دستور بدهم یا او را کنترل کنم، بلکه میخواهم صادق باشم و فضایی کافی برای تجربه شخصی او باقی بگذارم. برای من پرسش بزرگ این است که: آیا شما انسانگرا هستید یا ضدانسانگرا؟»
او افزود:
«در قلب تمدن دو نیروی متضاد وجود دارد. این دوگانگی را بهسادگی نمیتوان حل کرد. قرن بیستم نشان داد که این تعارضها چه پیامدهایی میتواند داشته باشد و میدانیم در آینده هم ممکن است تکرار شود. مسئولیت من به عنوان فیلمساز این است که بپرسم انسانیت در کاری که میکنیم کجاست.»
«یتیم» سومین فیلم بلند نمش پس از «پسر شائول» (برنده جایزه بزرگ داوران کن ۲۰۱۵) و «غروب» (برنده جایزه فیپرِسچی ونیز ۲۰۱۸) است. داستان این فیلم با الهام از خاطرات پدر نمش — فیلمساز آندراش یِلس — و مادربزرگش شکل گرفته و به موضوع تروماهای نسلی میپردازد.
نمش توضیح داد:
«از وقتی به دنیا آمدم، این داستان با من بوده. زخمهای قرن بیستم تمام زندگی شخصیام را تحت تأثیر قرار داده است. در جریان ساخت، فهمیدم که این فقط یک داستان خانوادگی نیست، بلکه حکایت یک کشور و یک قاره است؛ زخمهایی که ما همچنان با خود حمل میکنیم.»
