جمجمه باستانی «مابا ۱»؛ ردپای گونهای مرموز میان نئاندرتالها، هومو ارکتوس و انسانهای امروزی
جمجمه شکستهای که در سال ۱۹۵۸ در یک غار آهکی نزدیک روستای مابا در چین کشف شد، سالها به اشتباه به نئاندرتالها نسبت داده میشد، اما تحقیقات جدید نشان میدهد این نمونه به هیچ یک از گونههای شناختهشده هومینینها به طور دقیق تعلق ندارد و ویژگیهای مشترکی با هومو ارکتوس، نئاندرتالها و انسانهای امروزی دارد.
این قطعه فسیلی که به نام «مابا ۱» شناخته میشود، حدود ۳۰۰ هزار سال قدمت دارد و با استفاده از فناوری اسکن میکرو-سیتی به صورت سهبعدی بازسازی شده است. نتایج اسکنها نشان میدهد که ساختار داخلی جمجمه با نئاندرتالها تفاوتهای قابل توجهی دارد و شباهت بیشتری به هومو ارکتوس دارد، البته با تفاوتهایی مانند کوتاهتر بودن لوب پیشانی و ضخیمتر بودن بخشی از جمجمه.
علاوه بر این، نشانههایی از آسیب و جراحت در قسمت جلوی جمجمه دیده شده که پیش از مرگ به وجود آمده و تا حدی بهبود یافته است، اما علت دقیق آن هنوز نامشخص است. احتمال میرود این آسیب ناشی از ضربه، کمخونی یا حتی تومور بوده باشد.
برخی ویژگیهای مابا ۱ با دیگر نمونههای مبهم انسانواره مانند استخوانهای LH18 از تانزانیا، جمجمههای جبل ایرهوددر مراکش و جمجمه مرد رودزیا در زامبیا شباهت دارد. این شباهتها بیانگر تنوع بالای شکلشناسی انسانوارههای آسیایی در اواخر دوره پلیستوسن میانه است.
محققان در مطالعه خود که در American Journal of Biological Anthropology منتشر شده، نتیجهگیری کردند که مابا ۱ نمیتواند به طور قطع در هیچیک از گونههای شناختهشده هومینینها جای گیرد و نشاندهنده وجود گونهای مرموز یا متغیر از انسانوارهها در آن دوره است.
