ریدلی اسکات خودش را «فیلمساز» نمیداند؛ «اینفلوئنسر» میداند
کارگردان ۸۸ ساله «Alien» و «Gladiator» همزمان با تبلیغ فیلم تازهاش «The Dog Stars»، از پیشرو بودنش گفت، به انتخابهای تکراری هالیوود تاخت و از ساخت وسترن، موزیکال و فیلمی درباره فیل آفریقایی خبر داد.

ریدلی اسکات بار دیگر با اظهارنظری که به اندازه فیلمهایش بحثبرانگیز است، توجهها را جلب کرده است. این فیلمساز بریتانیایی در گفتوگو با روزنامه تایمز لندن، در جریان تبلیغات فیلم تازهاش «The Dog Stars»، تأکید کرده که خودش را صرفاً یک کارگردان نمیبیند؛ او ترجیح میدهد عنوان «اینفلوئنسر» را برای خود به کار ببرد.
اسکات در توضیح این نگاه گفت هر پروژه تازه او را آسیبپذیر میکند، اما تلاش میکند هرگز تکرار نشود: «همه فیلمهایم دقیق و درست بودهاند. بارها از زمانه جلوتر بودهام و اگر از بازی جلوتر باشی، اینفلوئنسر هستی. پس من فیلمساز نیستم؛ من یک اینفلوئنسرم.»
این ادعا، آن هم از سوی فیلمسازی که سه نامزدی اسکار در کارنامه دارد، احتمالاً برای بسیاری بیش از آنکه فروتنانه باشد، نمونهای از اعتمادبهنفس همیشگی ریدلی اسکات است. با این همه، دشوار میتوان تأثیر تاریخی او را نادیده گرفت. «Alien» و «Blade Runner» قواعد ژانرهای علمیتخیلی و وحشت را تغییر دادند؛ «Thelma & Louise» جایگاهی مهم در خوانشهای فمینیستی سینما پیدا کرد و «Gladiator» نیز جان تازهای به حماسههای تاریخی شمشیر و شن بخشید.
با این حال، منتقدان یادآوری میکنند که دهه اخیر برای او به یک اندازه درخشان نبوده است. «The Martian» در سال ۲۰۱۵ با استقبال خوبی روبهرو شد و حتی نامزدی اسکار بهترین فیلم را به دست آورد، اما آثار بعدی اسکات ــ از «Alien: Covenant» و «All the Money in the World» تا «The Last Duel»، «House of Gucci»، «Napoleon» و «Gladiator II» ــ واکنشهایی بسیار متفاوت و گاه سرد دریافت کردهاند.
اسکات در همین گفتوگو از برنامههای متنوع آیندهاش هم پرده برداشت. او گفت تاکنون وسترن نساخته و قصد دارد بهزودی سراغ این ژانر برود. ساخت یک موزیکال نیز در فهرست برنامههایش قرار دارد و از پروژهای که آن را فیلمی «فوقالعاده» درباره فیل آفریقایی توصیف کرده، نام برد.
بخش دیگری از حرفهای او، طبق معمول، به انتقاد از هالیوود و فیلمهای جریان اصلی اختصاص داشت. اسکات از تکرار الگوهای داستانی در تولیدات امروز گلایه کرد و گفت: «الان همهچیز درباره دختری است که در جنگل به قتل رسیده، یا مأمور افبیآیای که از همه باهوشتر است، یا یک ابرقهرمان. واقعاً باید داستانهای دیگری هم برای گفتن وجود داشته باشد.»
این نخستینبار نیست که اسکات سینمای معاصر را هدف میگیرد. او پیشتر فیلمهای ابرقهرمانی را «بهشدت خستهکننده» خوانده و حتی گفته بود کیفیت پایین فیلمهای امروز باعث شده دوباره به تماشای آثار خودش برگردد. او از آن دست کارگردانهایی است که در مصاحبهها به همان اندازه پشت دوربین، بیپروا و پرسروصدا ظاهر میشود؛ چه وقتی «Gladiator II» را بهترین فیلم عمرش مینامد، چه وقتی از «G.I. Jane» بهعنوان بهترین فیلم حامی زنان یاد میکند.
شاید همین خودباوری افراطی، موتور محرک فیلمسازی باشد که در ۸۸ سالگی هنوز برای تجربه ژانرهای تازه نقشه میکشد. ریدلی اسکات ممکن است دیگر همیشه از زمانه جلوتر نباشد، اما قطعاً هنوز از گفتن این جمله که جلوتر است، ابایی ندارد؛ و همین، او را همچنان به یکی از تماشاییترین شخصیتهای سینما تبدیل میکند.





