
یوگا و پیلاتس هر دو از محبوبترین تمرینهای بدنی در جهان هستند و در نگاه اول شبیه به هم به نظر میرسند؛ چون هر دو با حرکات کنترلشده، تنفس و تمرکز همراهاند. اما هدف، ریشه، نوع تمرین و اثری که روی بدن و ذهن میگذارند، تفاوتهای مهمی دارد.
یوگا؛ تمرین هماهنگی ذهن و بدن
یوگا ریشهای چند هزار ساله در هند دارد و فقط یک ورزش بدنی نیست. یوگا ترکیبی از وضعیتهای بدنی، تمرینهای تنفسی، تمرکز ذهنی و مدیتیشن است. هدف اصلی آن ایجاد هماهنگی میان بدن، ذهن و تنفس است.
در یوگا، حرکات معمولاً با مکث، کشش، تنفس آگاهانه و توجه به احساسات درونی بدن انجام میشوند. به همین دلیل یوگا بیشتر با مفاهیمی مثل آرامش، انعطافپذیری، کاهش استرس و تعادل ذهنی شناخته میشود.
بر اساس گزارشهای National Center for Complementary and Integrative Health در آمریکا، یوگا میتواند به بهبود انعطافپذیری، تعادل، کاهش استرس و در برخی افراد به کاهش دردهای مزمن مانند کمردرد کمک کند؛ البته به شرطی که درست و متناسب با وضعیت بدنی فرد انجام شود.
پیلاتس؛ تمرین قدرت، کنترل و ثبات
پیلاتس در اوایل قرن بیستم توسط جوزف پیلاتس ابداع شد. او این روش را ابتدا با هدف تقویت بدن، توانبخشی و افزایش کنترل عضلات طراحی کرد. برخلاف یوگا که ریشه فلسفی و معنوی دارد، پیلاتس بیشتر یک سیستم تمرینی فیزیکی و ساختارمند است.
تمرکز اصلی پیلاتس روی تقویت عضلات مرکزی بدن یا همان Core است؛ یعنی عضلات شکم، کمر، لگن و اطراف ستون فقرات. در این تمرین، کنترل حرکت، هماهنگی عضلات، اصلاح وضعیت بدنی و ثبات بدن اهمیت زیادی دارد.
پیلاتس میتواند برای افرادی که میخواهند وضعیت نشستن و ایستادنشان بهتر شود، عضلات عمقی بدنشان قویتر شود یا بدنشان کنترلشدهتر حرکت کند، انتخاب مناسبی باشد.
تفاوت اصلی یوگا و پیلاتس
اگر خیلی ساده بخواهیم بگوییم:
یوگا بیشتر روی انعطافپذیری، آرامش ذهن، تنفس و ارتباط ذهن و بدن تمرکز دارد.
پیلاتس بیشتر روی قدرت عضلانی، ثبات مرکزی، کنترل بدن و اصلاح فرم حرکتی کار میکند.
در یوگا ممکن است یک حرکت را برای چند نفس نگه دارید و روی آرامش و کشش تمرکز کنید. اما در پیلاتس، حرکات معمولاً ریتم مشخصتری دارند و با هدف فعالسازی عضلات خاص، بهویژه عضلات مرکزی بدن، انجام میشوند.
کدام برای کاهش استرس بهتر است؟
اگر هدف اصلی شما کاهش استرس، آرام شدن ذهن، تنفس بهتر و افزایش حس تعادل درونی است، معمولاً یوگا انتخاب مناسبتری است. سبکهایی مثل هاتا یوگا، یین یوگا و رستوریتیو یوگا بیشتر روی آرامش و کشش ملایم تمرکز دارند.
البته پیلاتس هم به دلیل تمرکز بالا روی حرکت و تنفس میتواند ذهن را آرام کند، اما ماهیت آن بیشتر فیزیکی و عضلانی است.
کدام برای تقویت بدن بهتر است؟
اگر هدف شما تقویت عضلات مرکزی، فرم بهتر بدن، کاهش قوز، کنترل بهتر حرکات و افزایش ثبات ستون فقرات است، پیلاتس گزینه مناسبتری محسوب میشود. بسیاری از تمرینهای پیلاتس مخصوصاً برای عضلات عمقی شکم و کمر طراحی شدهاند.
به همین دلیل، پیلاتس در بسیاری از برنامههای اصلاحی و ورزشی برای بهبود وضعیت بدنی استفاده میشود؛ البته اگر آسیب یا درد جدی دارید، بهتر است پیش از شروع با پزشک یا فیزیوتراپیست مشورت کنید.
آیا میتوان هر دو را انجام داد؟
بله. حتی ترکیب یوگا و پیلاتس میتواند بسیار مفید باشد. یوگا به انعطافپذیری، آرامش و تنفس کمک میکند و پیلاتس قدرت، ثبات و کنترل بدن را افزایش میدهد. ترکیب این دو میتواند بدن را هم نرمتر و هم قویتر کند.
برای مثال، کسی که پیلاتس انجام میدهد ممکن است با یوگا انعطاف بیشتری پیدا کند؛ و کسی که یوگا کار میکند، با پیلاتس میتواند عضلات مرکزی بدنش را قویتر کند.
در نهایت، یوگا و پیلاتس هر دو برای سلامت بدن مفیدند، اما مسیرشان متفاوت است. یوگا بیشتر روی آرامش، انعطاف، تنفس و هماهنگی ذهن و بدن تمرکز دارد. پیلاتس بیشتر به قدرت، ثبات، کنترل عضلات و اصلاح وضعیت بدنی میپردازد. انتخاب بین این دو به هدف شما بستگی دارد: اگر آرامش و انعطاف میخواهید، یوگا؛ اگر قدرت و کنترل بدن میخواهید، پیلاتس. و اگر هر دو را میخواهید، ترکیبشان میتواند بهترین گزینه باشد.





