کلایو دیویس، غول صنعت موسیقی و کشفکننده ویتنی هیوستون، در ۹۴سالگی درگذشت
کلایو دیویس، مدیر افسانهای صنعت موسیقی، برنده جایزه گرمی و بنیانگذار آریستا رکوردز (Arista Records) که با کشف و هدایت ویتنی هیوستون و احیای مسیر حرفهای بسیاری از هنرمندان شناخته میشد، روز دوشنبه در خانهاش در نیویورک درگذشت. او ۹۴ سال داشت.
دیویس که پنج بار برنده جایزه گرمی شده بود، پس از دورهای مهم در سمتهای ارشد کلمبیا/سیبیاس رکوردز (Columbia/CBS Records) و همچنین بل رکوردز (Bell Records)، در سال ۱۹۷۴ آریستا رکوردز (Arista Records) را تاسیس کرد. این لیبل بهتدریج به خانه هنرمندانی تبدیل شد که بسیاری تصور میکردند دوران اوج تجاریشان به پایان رسیده است. از جمله این چهرهها میتوان به آرتا فرانکلین، گروه د گریتفول دد، سانتانا، گروه د کینکس، دیان وارویک و بسیاری دیگر اشاره کرد. در کنار آنها، آریستا میزبان نامهای بسیار محبوبی چون ویتنی هیوستون، بری مانیلو، ایر ساپلای و پتی اسمیت هم بود.
میراث دیویس بیش از هر چیز با نام یکی از بزرگترین خوانندگان نیمقرن اخیر گره خورده است. ویتنی هیوستون پیش از آنکه توسط دیویس دیده شود، بهعنوان همخوان با هنرمندانی مثل لو رولز، چاکا خان و جرمین جکسون همکاری میکرد. دیویس پس از دیدن اجرای او روی صحنه در نیویورک، سال ۱۹۸۳ با او قرارداد بست و در ۲۵ سال بعدی نقش راهنما و حامی این ستاره جوان را بر عهده داشت. هیوستون در نهایت به پرفروشترین هنرمند تاریخ آریستا تبدیل شد؛ بهطوری که فروش آلبومها و تکآهنگهایش تنها در آمریکا از ۱۰۹ میلیون نسخه فراتر رفت. او در سال ۲۰۱۲، یک روز پیش از حضور برنامهریزیشدهاش در مهمانی پرستاره پیش از گرمی دیویس، درگذشت.
کلایو دیویس ۴ آوریل ۱۹۳۲ در بروکلین به دنیا آمد. او کارش را بهعنوان وکیل آغاز کرد و در اوایل دهه ۱۹۶۰، در ۲۸سالگی، بهعنوان دستیار مشاور حقوقی به کلمبیا رکوردز (Columbia Records) پیوست. تا سال ۱۹۶۵، پس از تغییرات مدیریتی، به سمت معاون اجرایی و مدیر کل رسید و بر لیبلهای کلمبیا و اپیک (Epic) نظارت داشت. یک سال بعد نیز گروه سیبیاس-کلمبیا (CBS-Columbia Group) راهاندازی شد و دیویس مدیریت این بخش تازه را بر عهده گرفت.
در دوران مدیریت او در سیبیاس رکوردز (CBS Records)، قرارداد همکاری با چهرههای بزرگی چون بروس اسپرینگستین، جنیس جاپلین، پینک فلوید، سانتانا، دانوون، شیکاگو، اروسمیث، بیلی جوئل و ارث، ویند اند فایر بسته شد. با این حال، او در سال ۱۹۷۳ در پی جنجالی بر سر ادعاهای مربوط به افزایش غیرواقعی هزینهکردهای شخصی در گزارشهای مالی، به شکلی ناگهانی از کار برکنار شد.
با این وجود، مسیر حرفهای دیویس به پایان نرسید. او هدایت بل رکوردز (Bell Records) را بر عهده گرفت؛ شرکتی که با موفقیت جهانی بری مانیلو جان تازهای گرفت. مانیلو پیش از آن با نوشتن و خواندن جینگلهای تبلیغاتی مشهوری مثل «You Deserve a Break Today» برای مکدونالدز (McDonald’s) و «Like a Good Neighbor, State Farm Is There» برای شرکت بیمه استیت فارم (State Farm) شناخته میشد. تکآهنگ «Mandy» از او در دو سوی آتلانتیک صدرنشین شد و آغازگر یک مسیر درخشان در موسیقی پاپ بود.
بل رکوردز بعدها به آریستا رکوردز (Arista Records) تبدیل شد؛ لیبلی که خانه دهها هنرمند محبوب و تحسینشده بود. آریستا نشویل (Arista Nashville) هم در سال ۱۹۸۹ با عقد قرارداد با آلن جکسون، ستاره آینده موسیقی کانتری، آغاز به کار کرد. البته مسیر آریستا بدون اشتباه هم نبود و ماجرای جنجالی میلی ونیلی در اواخر دهه ۱۹۸۰ یکی از نمونههای آن به حساب میآید، اما این لیبل در نهایت به مقصد مهمی برای بازگشت هنرمندان پس از افت تجاری یا دورههای سکون تبدیل شد.
در ۲۵ سالی که دیویس در رأس آریستا قرار داشت، این لیبل برای بسیاری از هنرمندان باسابقه موفقیتهای پلاتینیوم رقم زد. گروه د گریتفول دد در سال ۱۹۸۷ با «Touch of Grey» تنها تکآهنگ خود را وارد جمع ۱۰ آهنگ برتر کرد؛ قطعهای که از آلبوم پرفروش «In the Dark» آمده بود. دیویس همچنین در سال ۱۹۷۶ با گروه بریتانیایی د کینکس قرارداد بست و این گروه پس از فاصله گرفتن از دوره آلبومهای مفهومی دهه ۷۰ و تمرکز دوباره بر راک اند رول گیتارمحور، بار دیگر در جدولهای آمریکا موفق شد.
آریستا در سال ۱۹۸۰ با آرتا فرانکلین، ملکه سول، قرارداد بست و به احیای جایگاه تجاری او با آثاری چون «Freeway of Love»، «Who’s Zoomin’ Who» و «I Knew You Were Waiting (For Me)» کمک کرد. دیان وارویک هم پیش از پیوستن به آریستا، یک دهه بود که تکآهنگ موفق انفرادی نداشت، اما با انتشار «I’ll Never Love This Way Again» دوباره به جریان اصلی موسیقی بازگشت.
بزرگترین موفقیت تجاری دیویس با یک هنرمند باسابقه اما در پایان هزاره رقم خورد؛ موفقیتی که بهنوعی واپسین شاهکار دوران او در آریستا بود. دیویس نخستین بار در سال ۱۹۶۹، چند ماه پیش از درخشش گروه سانتانا در وودستاک، این گروه را با کلمبیا (Columbia) قرارداد بست. پس از سالها موفقیت، از میانه دهه ۸۰ تا اواخر دهه ۹۰، بخت تجاری گروه افت کرد. دیویس دوباره آنها را جذب کرد و کارلوس سانتانا را متقاعد ساخت آلبومی با همکاری چندین هنرمند عمدتا جوانتر ضبط کند. نتیجه، «Supernatural» بود؛ آلبومی که به پدیدهای کمنظیر تبدیل شد.
اولین تکآهنگ این آلبوم «Smooth» بود؛ قطعهای که راب توماس آن را همنویسی و اجرا کرد. راب توماس و گروهش مچباکس توئنتی پیشتر با آلبوم «Yourself or Someone Like You» در سال ۱۹۹۶ به موفقیت بزرگی رسیده بودند. «Smooth» به مدت ۱۲ هفته پیاپی صدرنشین جدول بیلبورد هات ۱۰۰ شد، در ۱۰ کشور دیگر هم به رتبه اول رسید و به یکی از بزرگترین ترانههای تاریخ پاپ بدل شد. تکآهنگ بعدی یعنی «Maria Maria» نیز ۱۰ هفته در رتبه نخست ماند. آلبوم «Supernatural» هم ۱۲ هفته صدر جدول بیلبورد ۲۰۰ را در اختیار داشت و در نهایت فقط در آمریکا بیش از ۱۵ میلیون نسخه فروخت. دیویس تهیهکنندگی این آلبوم را بر عهده داشت؛ آلبومی که با حضور هنرمندانی چون اریک کلپتن، لورین هیل، دیو متیوز، مانا، سیلو گرین، اورلست و ایگل-آی چری ساخته شد و برای او جوایز گرمی آلبوم سال و بهترین آلبوم راک را به ارمغان آورد.
دیویس در سال ۲۰۰۰ آریستا را ترک کرد و لیبل مستقل جی رکوردز (J Records) را راه انداخت؛ شرکتی که در دهه بعد آثار هنرمندانی چون الیشا کیز، لوثر وندراس، دیآنجلو، مونیکا، جیمی فاکس و دیگران را منتشر کرد. نخستین آلبوم الیشا کیز با نام «Songs in A Minor» میلیونها نسخه فروخت. دیویس از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۱ نیز مدیریت گروه موسیقی آرسیای (RCA Music Group) را بر عهده داشت؛ مجموعهای که لیبلهایی چون آرسیای رکوردز (RCA Records)، جایو رکوردز (Jive Records) و لیفیس رکوردز (LaFace Records) را زیر چتر خود داشت.
کلایو دیویس در سال ۲۰۰۰ به تالار مشاهیر راک اند رول (Rock and Roll Hall of Fame) راه یافت و همان سال جایزه معتبر گرمی تراستی (Grammy Trustee Award) را دریافت کرد. او در گرمی ۲۰۰۹ نیز برنده جایزه افتخاری رئیس آکادمی شد. افزون بر دو جایزهای که برای «Supernatural» گرفت، در سال ۲۰۰۶ برای تهیه آلبوم «Breakaway» از کلی کلارکسون و در سال ۲۰۰۹ برای آلبوم «Jennifer Hudson» نیز جایزه گرمی دریافت کرد.
در سال ۲۰۱۷، مستند بلند «Clive Davis: The Soundtrack Of Our Lives» به کارگردانی کریس پرکل درباره زندگی و کارنامه او ساخته شد و جایزه بهترین مستند موسیقی را از جوایز کریتیکس چویس (Critics Choice Awards) گرفت. دیویس همچنین تهیهکننده چند مستند و ویژهبرنامه موسیقی، از جمله «Whitney Houston: I Wanna Dance with Somebody» و «It Had to Be You: The Great American Songbook» از راد استوارت، بود.
درگذشت کلایو دیویس، پایان زندگی یکی از مهمترین چهرههای تاریخ موسیقی معاصر است؛ مدیری که نهفقط در کشف ستارههای تازه، بلکه در بازگرداندن نامهای بزرگ به اوج، نقشی ماندگار ایفا کرد.
