فیلم «A Matter of Life and Death» نماینده رسمی عربستان در اسکار ۹۹ شد

کمیسیون فیلم عربستان سعودی (Saudi Film Commission) فیلم «A Matter of Life and Death» ساخته «انس باطهف» را به عنوان نماینده رسمی این کشور برای رقابت در بخش «بهترین فیلم بلند بینالمللی» (Best International Feature Film) در نودونهمین دوره جوایز آکادمی اسکار معرفی کرد.
این فیلم که در «جده» میگذرد، با بازی ستارههای محلی «یعقوب الفرحان» (Scales, Norah) و «ساره طیبه» (Mandoob) یک زوج غیرمنتظره را در مرکز داستان قرار میدهد؛ عاشقانهای عجیبوغریب با رگههای کمدی سیاه که از آن به عنوان یکی از متفاوتترین آثار رمانتیک-کمدیسیاه سینمای عربستان در سالهای پس از لغو ممنوعیت ۳۵ ساله سینما در این کشور (۲۰۱۷) یاد شده است.
«ساره طیبه» علاوه بر بازی در نقش اصلی، فیلمنامه را هم نوشته است. او در فیلم نقش «حیات» را بازی میکند؛ زن جوانی مستقل و سرسخت که باور دارد یک «نفرین نسلبهنسل» قرار است در روز تولد ۳۰ سالگی جانش را بگیرد. حیات که با مرگ احتمالیاش کنار آمده، به طور اتفاقی با «یوسف» (با بازی یعقوب الفرحان) آشنا میشود؛ جراح قلبی بسیار باهوش اما از نظر عاطفی سرد و دور، که با عارضه «برادیکاردی» (کندی غیرطبیعی ضربان قلب) زندگی میکند.
پیچ داستانی فیلم از همینجا شکل میگیرد: ضربان قلب غیرعادیِ یوسف ظاهرا فقط زمانی تند میشود که به مرگ نزدیک باشد یا به کشتن فکر کند. او که هر روز به عنوان جراح با مرز باریک زندگی و مرگ سروکار دارد، وسوسه برایش دور نیست. «او میخواهد بمیرد، او میخواهد بکشد» و روی کاغذ باید زوجی «کامل» برای هم باشند؛ اما درست وقتی همهچیز باید طبق این منطق پیش برود، ناخواسته عاشق هم میشوند.
در کنار دو بازیگر اصلی، «حسام الحارثی»، «فی فواد»، «امانی الجمیل»، «غاده عبود»، «رهاف ابراهیم» و «نجلاء العبدالله» نیز در ترکیب بازیگران حضور دارند و طراحی صحنه فیلم را «ابراهیم خورمه» انجام داده است.
«A Matter of Life and Death» نخستینبار در دسامبر ۲۰۲۵ در «جشنواره بینالمللی فیلم دریای سرخ» (Red Sea International Film Festival) به نمایش درآمد و سپس از ۲۵ ژوئن ۲۰۲۶ اکران عمومیاش را در عربستان آغاز کرد. این اثر بعدتر در دوازدهمین دوره «جشنواره فیلم عربستان سعودی» (Saudi Film Festival) موفق به دریافت «تقدیر ویژه هیات داوران» شد و «ساره طیبه» نیز برای بازی در نقش «حیات» جایزه «نخل طلایی» بهترین بازیگری را به دست آورد.
«انس باطهف» پیش از این به عنوان تهیهکننده مشترک، تدوینگر و دستیار اول کارگردان در فیلم «Barakah Meets Barakah» ساخته «محمود صباغ» فعالیت کرده بود؛ اثری که نماینده عربستان در بخش «بهترین فیلم خارجیزبان» اسکار ۸۹ بود.
تهیهکنندگی «A Matter of Life and Death» را «محمد حفظی» برای شرکت «Film Clinic»، «جیانلوکا چاکرا» برای «Front Row Filmed Entertainment» و «عبدالإله الاحمری» به همراه «احمد تیمه» برای «Arabia Pictures» بر عهده دارند و پروژه با حمایت «Red Sea Fund» ساخته شده است. شرکت «Front Row Filmed Entertainment» همچنین فروش بینالمللی فیلم را مدیریت میکند.
«فرانت رو» در بیانیهای که همزمان با اعلام نماینده اسکار عربستان منتشر شد، درباره شخصیت «حیات» نوشت: «حیات بیملاحظه، بامزه، لجباز، نترس و فوقالعاده کلهشق است؛ زن سعودیِ معاصری که بدون توضیح و بدون عذرخواهی نوشته شده. استقلال او موضوع داستان نیست؛ او فقط همین است.»
در ادامه این بیانیه آمده است که اصالت فیلم فقط در ایدهاش خلاصه نمیشود و به شیوه روایت آن هم گره خورده: فیلم با سبک بصری اغراقشدهای میان رمانس، فانتزی و کمدی سیاه رفتوآمد میکند و بدون اینکه در یک ژانر مشخص «جا خوش کند»، لحنش را تغییر میدهد. همچنین گفته شده زمانی که اسطوره پشت «نفرینِ حیات» آشکار میشود، فیلم برای مدتی کوتاه از لایو اکشن فاصله میگیرد و وارد یک سکانس انیمیشن گوتیکِ دستساز میشود که لایه تازهای به زبان بصری اثر اضافه میکند.
فرانت رو همچنین تاکید کرده که مجموعه این عناصر، به فیلم هویتی میدهد که در سینمای عربستان متمایز است و در مقیاس سینمای عربی هم ویژگیهای خاص خودش را دارد؛ ضمن اینکه «جده» صرفا لوکیشن نیست و خیابانها، معماری، شوخیها، زبان و تناقضهایش در تار و پود روایت تنیده شده و جهان فانتزیتر فیلم را به یک واقعیت معاصرِ قابل لمس گره میزند.
عربستان سعودی نخستینبار از سال ۲۰۱۳ ارسال فیلم به اسکار را آغاز کرد؛ با «Wadjda» ساخته «هیفاء المنصور». در سالهای بعد، آثاری مانند «Barakah Meets Barakah» (۲۰۱۶) و فیلم «Hijra» ساخته «شهد امین» در سال گذشته نیز نماینده این کشور بودند، اما عربستان تا امروز هنوز موفق به کسب نامزدی اسکار نشده است.





