مستند «Maverick: The Epic Adventures of David Lean» با نگاهی تازه به زندگی و کارنامه دیوید لین در جشنواره کن رونمایی میشود

مستند «Maverick: The Epic Adventures of David Lean» به کارگردانی بارنابی تامپسون، که نگاهی جامع و صمیمی به زندگی و مسیر هنری فیلمساز افسانهای دیوید لین دارد، روز یکشنبه ۱۷ می برای نخستینبار در بخش کلاسیکهای کن جشنواره فیلم کن (Cannes Film Festival) به نمایش درمیآید.
دیوید لین همیشه بهعنوان یکی از استادان بیرقیب در ثبت چشماندازهای عظیم و خیرهکننده شناخته میشود؛ از هند و سیلان گرفته تا اردن. خودش هم گفته بود: «من تماشاگرپسند بودن را دوست دارم.»
اما لین تنها استاد ثبت مناظر طبیعی نبود؛ او چهره انسان را نیز با همان دقت و عظمت تصویر میکرد. چشمان آبی کریستالی پیتر اوتول در مقابل آسمان آبی در «Lawrence of Arabia»، نگاه نافذ عمر شریف، یا زیبایی رویایی جولی کریستی، همگی بخشی از امضای بصری او هستند.
تامپسون در این مستند مسیر شگفتانگیز لین را تا قله سینما دنبال میکند؛ مسیری که با توجه به گذشته و کودکی او بسیار بعید به نظر میرسید. لین در یک خانواده کوییکر بزرگ شد و حتی اجازه تماشای فیلم نداشت. او دیسلکسیا (خوانشپریشی) داشت و در آن دوران، این موضوع به سوءبرداشت خانوادهاش منجر شد تا حدی که پدرش در نامهای نوشته بود: «تو چندان خوب نیستی.»
این چالشها باعث شد لین بهجای علاقه به کلمات، به تصویر پناه ببرد؛ ابتدا در عکاسی و سپس در تدوین فیلم. او در دهه ۱۹۴۰ به یکی از پرکارترین تدوینگران بریتانیا تبدیل شد.
نقطه عطف زندگی او زمانی رقم خورد که نوئل کوارد، نمایشنامهنویس سرشناس، او را تشویق کرد تا کارگردانی فیلم را آغاز کند. نخستین تجربه او، اقتباسی از «Blithe Spirit»، آغاز مسیری بود که بعدها به خلق آثاری چون «Doctor Zhivago»، «Ryan’s Daughter» و «Lawrence of Arabia» انجامید.
در این مستند با گروهی گسترده از فیلمسازان بزرگ گفتوگو شده است؛ از جمله:
• فرانسیس فورد کوپولا
• استیون اسپیلبرگ
• وس اندرسون
• سلین سونگ (خالق «Past Lives»)
• بری دی کوربت (سازنده «The Brutalist»)
• استیون سودربرگ
• دنی ویلنوو
• جو رایت
• آلفونسو کوارون
• پاول گرینگرس
• نیا داکوستا (کارگردان «Hedda»)
تامپسون میگوید تلاش داشته ترکیبی از فیلمسازان با سنین و پیشزمینههای مختلف را دور هم جمع کند؛ فیلمسازانی که حتی اگر فیلمهایی مثل «Lawrence of Arabia» را روی پرده بزرگ ندیدهاند، همچنان تحتتأثیر عظمت آنها قرار گرفتهاند.
یکی از نقاط مهم مستند، پرداختن به ضربه سنگینی است که لین پس از نقدهای منفی شدید فیلم «Ryan’s Daughter» دریافت کرد؛ نقدهایی که باعث شد او ۱۴ سال از کارگردانی فاصله بگیرد.
تامپسون معتقد است این واکنش تند منتقدان زخم قدیمی احساس کمارزشی لین را دوباره زنده کرد؛ احساسی که ریشه در کودکی و فشارهای خانوادگی او داشت.
امسال مصادف است با:
• ۸۰سالگی حضور «Brief Encounter» در کن
• ۶۰سالگی فیلم «Dr. Zhivago» در جشنواره کن
تامپسون که پیشتر با کیت بلانشت در فیلم «An Ideal Husband» در سال ۱۹۹۹ به کن آمده بود، نمایش مستند جدیدش را در «خانه سینما» رؤیایی میداند.
او میگوید: «جشنواره کن برای من معنی سینما را دارد. اینکه فیلمی درباره کسی که خودِ سینماست، در چنین جایی افتتاح شود، نمیتواند کاملتر از این باشد.»
این مستند فرصتی استثنایی برای بازخوانی زندگی و آثار یکی از بزرگترین فیلمسازان تاریخ سینما؛ فیلمسازی که نگاهش همچنان بر زبان بصری سینمای مدرن سایه انداخته است.





