نقد فیلم «کیک رئیسجمهور» (The President’s Cake): اولین فیلم کارگردان عراقی حسن هادی – جشنواره کن
فیلم «کیک رئیسجمهور» که امروز برای نخستین بار در بخش «هفته کارگردانان» جشنواره کن به نمایش درآمد، شاید بزرگترین شگفتی این رویداد باشد؛ چرا که حضور نداشتن آن در بخش مسابقه اصلی گراند لومیر به شدت قابل تامل است.
این فیلم، فراتر از بسیاری آثار حاضر در مسابقه اصلی، اثری درخشان از کارگردان جوان عراقی، حسن هادی، به شمار میآید. با توزیعکنندهای مناسب، «کیک رئیسجمهور» میتواند به اولین نامزد اسکار تاریخ سینمای عراق تبدیل شود. بله، فیلم آنقدر قوی و تأثیرگذار است که وقتی از کشوری میآید که تقریباً سینمایی ندارد و سالنهای نمایشش بسیار محدود است، جای تحسین فراوان دارد. این نخستین فیلم بزرگ عراقی است که در جشنواره کن به نمایش درمیآید.
داستان فیلم در دهه ۹۰ میلادی و در دوران حکومت دیکتاتور صدام حسین روایت میشود و نگاهی واقعی و ملموس به زندگی در آن زمان دارد. حسن هادی که خودش در دوران جنگ بزرگ شده، داستانی جذاب و برگرفته از خاطرات شخصیاش را به تصویر میکشد؛ روزی که در مدرسه به «روز نقاشی» معروف است و از هر کلاس، یک نفر انتخاب میشود تا کیک تولد صدام حسین را بپزد. محور داستان حول لامیا، دختری ۹ ساله (با بازی درخشان بنین احمد نیف) است که در مردابهای بینالنهرین همراه مادربزرگ بسیار مستقل و قویاش، بیبی (وحید ثابت خریبات)، زندگی میکند. بیبی به لامیا یاد داده چگونه از انتخاب شدن اجتناب کند، اما ناگهان لامیا انتخاب میشود و نمیتواند این افتخار را رد کند.
آنها فهرستی از مواد لازم برای تهیه کیک آماده میکنند، در حالی که کشور با کمبود شدید غذا مواجه است و شکر تقریباً در منطقه لامیا یافت نمیشود. به همراه خروس خانگیشان، به شهر بزرگی سفر میکنند، جایی که لامیا امیدوار است فرصت رفتن به پارک تفریحی را نیز داشته باشد. اما غافلگیری اصلی این است که بیبی که حالا پیرتر شده و توان حمایت از نوهاش را ندارد، در این سفر عملاً او را تنها میگذارد. وقتی لامیا از این موضوع مطلع میشود، فرار میکند و سفری پرماجرا و سرشار از چالش را آغاز میکند که زندگیاش را دگرگون میسازد — و البته زندگی خروش هم زیر ور رو خواهد شد…
اکنون لامیا که تحت تعقیب مقامات حکومتی و تنها بستگان دورش است، با همکلاسیاش سعید (سجاد محمد قاسم) همراه میشود و تلاش میکند از دست تعقیبکنندگان فرار کند، مواد کیک را تهیه کند و به پارک تفریحی برسد — در تمام این مسیر، خروسش نیز همراه آنهاست. اتفاقات بسیار و متنوعی رخ میدهد؛ لحظاتی غمانگیز و لحظاتی امیدوارکننده. فیلم، ما را به سفری میبرد که لامیا — و ما — هرگز فراموش نخواهیم کرد. در پسزمینه داستان، سایه سنگین جنگ و تحریمهای شدید آمریکا که پس از حادثه ۱۱ سپتامبر به عراق اعمال شده، همچنان حس میشود. این فیلم کوچک اما پرقدرت که بر وجوه انسانی زندگی در داخل کشور تمرکز دارد، اهمیت ویژهای پیدا میکند وقتی زندگی زیر حکومتی دیکتاتوری را نشان میدهد که رهبرش انتظار وفاداری کامل دارد، حتی در موضوعی به سادگی کیک تولدش. بدون لو دادن داستان باید بگویم که تصاویر پایانی فیلم هفتهها ذهن را درگیر خواهد کرد.
بنین احمد نیف که تقریباً در تمام مدت فیلم مقابل دوربین است، کشف بزرگی در صنعت سینما به شمار میآید و تا پایان تماشاگر را کاملاً مجذوب خود میکند. او قلب تپنده فیلم است و حضورش در ذهن مخاطبان ماندگار خواهد شد. سجاد محمد قاسم نیز بازی قابل توجهی ارائه میدهد و سایر بازیگران از جمله وحید ثابت خریبات، هنرپیشهای باتجربه، درخشان ظاهر شدهاند. خروس فیلم نیز بدون شک یکی از بهترین خروسهای سینماست!
حسن هادی، آیندهای درخشانی خواهد داشت. این فیلم ارزشمند را حتماً از دست ندهید.
