جویس کارول اوتس از کریستوفر نولان در برابر انتقاد تند مترجم «اودیسه» دفاع کرد

پس از آن‌که امیلی ویلسون (Emily Wilson)، مترجم شناخته‌شده «اودیسه»، به‌شدت از اقتباس سینمایی کریستوفر نولان (Christopher Nolan) انتقاد کرد، جویس کارول اوتس (Joyce Carol Oates) با واکنشی صریح به حمایت از این فیلمساز پرداخت و لحن ویلسون را «تحقیرآمیز» و «متکبرانه» توصیف کرد.

ویلسون که ترجمه‌اش از «اودیسه» یکی از مشهورترین نسخه‌های معاصر این اثر کلاسیک به شمار می‌رود، در مطلبی برای نشریه London Review of Books درباره فیلم نولان نوشت: «اگر بخشی از این فیلمنامه را نوشته بودم، خجالت می‌کشیدم.» این اظهار نظر بازتاب زیادی در محافل ادبی و سینمایی داشت.

جویس کارول اوتس، نویسنده برجسته آمریکایی و خالق آثاری چون «Blonde» و «We Were the Mulvaneys»، در شبکه‌های اجتماعی به این نقد پاسخ داد و نوشت لحن ویلسون به جای یک اختلاف‌نظر همکارانه، حالتی طعنه‌آمیز و برترجویانه دارد. او تاکید کرد که همه ترجمه‌ها در نهایت برداشتی شخصی از متن اصلی هستند و به همین دلیل، مترجمان بیش از دیگران باید نسبت به تفسیرهای متفاوت با احترام برخورد کنند.

اوتس همچنین از حق نولان برای بازآفرینی حماسه هومر دفاع کرد و گفت هیچ دلیلی وجود ندارد که نولان یا هر هنرمند دیگری نتواند یک قهرمان کلاسیک را از زاویه نگاه و تخیل خودش دوباره تفسیر کند. او حتی اشاره کرد که چهره «نجیب» اودیسئوس در متن اصلی نیز برای مخاطب امروز چندان بی‌مسئله نیست و رفتارهای او در بخش‌هایی از داستان می‌تواند برای خوانندگان معاصر خشونت‌بار و حتی زننده به نظر برسد.

این نویسنده سرشناس در ادامه از ترجمه دنیل مندلسون (Daniel Mendelsohn) به عنوان یکی از زیباترین ترجمه‌های «اودیسه» نام برد و در عین حال گفت اگر نولان از زبانی بیش از حد شاعرانه استفاده می‌کرد، احتمالاً این بار منتقدان فیلم را به تصنع و تکلف متهم می‌کردند. به باور او، نولان در هر صورت با موجی از نارضایتی روبه‌رو می‌شد.

اوتس فضای خشمگین واکنش‌ها به فیلم را نیز نگران‌کننده دانست و گفت چنین حملاتی می‌تواند برای هر هنرمند خلاقی دلسردکننده باشد. او تاکید کرد که اگر کسی فیلمی را دوست ندارد، طبیعی است که آن را توصیه نکند، اما برخورد با یک اثر هنری نباید طوری باشد که گویی خالق آن مرتکب جرم شده است.

در نهایت، اوتس گفت هرچند فکر نمی‌کند فیلم امسال نولان لزوماً به یک اثر کلاسیک تبدیل شود، اما تماشای آن را در کنار مینی‌سریال «اودیسه» محصول ۱۹۹۷ که فرانسیس فورد کاپولا (Francis Ford Coppola) در تولیدش نقش داشت، پیشنهاد می‌کند. به گفته او، این دو اقتباس تفاوت‌های قابل توجهی با هم دارند؛ یکی با حال‌وهوایی آمریکایی و با بازی مت دیمون (Matt Damon)، و دیگری با فضایی مدیترانه‌ای‌تر و بازی آرماند آسانته (Armand Assante) در نقش اودیسئوس.