طولانیترین نقش مت دیمون، جیسون بورن نیست؛ فرشتهای که پس از ۲۰ سال بازگشت
بیشتر بازیگران با مجموعه آثار و شخصیتهای متنوعی که در طول دوران حرفهایشان بازی میکنند شناخته میشوند، اما گاهی یک بازیگر چنان نقش خاصی را از آن خود میکند که سالها و در چند پروژه مختلف به ایفای آن ادامه میدهد. مت دیمون از معدود بازیگرانی است که این اتفاق برای بیش از یک شخصیتش رخ داده است.
این بازیگر در حال حاضر برای ایفای نقش اودیسئوس در «The Odyssey» با تحسین منتقدان و گمانهزنیهای فصل جوایز روبهرو شده، اما برای بسیاری از مخاطبان همچنان با نقش جیسون بورن شناخته میشود؛ آدمکش سازمان سیا که به فراموشی تجزیهای مبتلاست و دیمون طی ۱۴ سال در فیلمهای این مجموعه نقشش را بازی کرده است. بااینحال، برخلاف تصور عمومی، بورن طولانیترین نقش دوران کاری او نیست. این عنوان به شخصیتی تعلق دارد که طرفداران خاص خودش را دارد: لوکی.
دیمون نخستینبار در فیلم «Dogma» ساخته کوین اسمیت در سال ۱۹۹۹ نقش این فرشته راندهشده را بازی کرد. در داستان فیلم، لوکی بهدلیل نافرمانی برای همیشه به ویسکانسین تبعید شده است. او همراه با بارتلبی، دیگر فرشته راندهشده با بازی بن افلک، راه فراری قانونی پیدا میکند که میتواند آنها را به بهشت بازگرداند. مشکل اینجاست که استفاده از این راه فرار، به معنای واقعی کلمه تمام هستی را نابود خواهد کرد.
اگرچه ماجرای لوکی در پایان فیلم ظاهرا به آخر رسید، این شخصیت ۲۰ سال بعد بهشکلی غافلگیرکننده بازگشت و به طولانیترین نقش دیمون تا امروز تبدیل شد.
لوکی شاید مشهورترین نقش مت دیمون نباشد، اما جایگاهی جالب در کارنامه او دارد. نخستین حضورش در این نقش به سالهای ابتدایی شهرتش بازمیگردد؛ درست زمانی که تحسین جدی منتقدان را تجربه میکرد. تنها دو سال پیش از اکران «Dogma»، دیمون با «Good Will Hunting» به موفقیتی بزرگ رسیده بود؛ هم برای بازیاش و هم برای فیلمنامهای که همراه بن افلک نوشته بود و جایزه اسکار (Academy Award) را برایشان به همراه آورد.
این موفقیت نقطه عطفی در مسیر دیمون و آغاز حرکت او بهسوی نقشهای جدیتر بود. بازی در نقش لوکی، لحظهای سبکتر و شوخطبعانه پیش از اوجگیری کامل کارنامهاش محسوب میشد؛ زمانی که با «The Bourne Identity» در سال ۲۰۰۲ به یک ستاره اکشن تمامعیار تبدیل شد.
بااینحال، لوکی با وجود فضای کمدی «Dogma»، شخصیتی سطحی نیست. دیمون به این فرشته راندهشده لایههای مختلفی میبخشد و او نیز مانند دیگر شخصیتهای فیلم، مسیری واقعی را پشت سر میگذارد. لوکی سرانجام صاحب وجدان میشود، پیامدهای اعمالش را درمییابد و بهنوعی میفهمد انسان بودن چه معنایی دارد. همین اجرای چندلایه، از همان ابتدای اوجگیری حرفهای دیمون نشان داد که باید انتظار چه بازیگر توانمندی را داشت.
بازگشت غافلگیرکننده دیمون در نقش لوکی در «Jay and Silent Bob Reboot» نیز چیزی فراتر از یک حضور افتخاری سرگرمکننده بود. این حضور، اشارهای بامزه به کارنامه واقعی خود بازیگر داشت. لوکی در این فیلم دیوار چهارم را میشکند و فاش میکند که خدا پس از وقایع «Dogma» او را زنده کرده و او طی دو دهه گذشته، هم در قالب بازیگری به نام مت دیمون و هم در نقش جاسوسی به نام جیسون بورن زندگی کرده است.
این شوخی در فضای فیلم بسیار خندهدار است، اما همزمان به اوجگیری حرفه دیمون در سالهای پس از «Dogma» و اهمیت جیسون بورن در این مسیر اشاره میکند. برای طرفداران نیز بازگشت یکی از پیچیدهترین و جذابترین شخصیتهای «Dogma»، ادای احترامی دوستداشتنی به کارنامه این بازیگر است.
احتمالا دیگر شاهد بازگشت دیمون در نقش لوکی نخواهیم بود، هرچند در جهان سینمایی ویو اسکیونیورس کوین اسمیت، شخصیتها و بازیگران فیلمهای قبلی همیشه امکان بازگشت دارند. از سوی دیگر، ممکن است جیسون بورن در آینده جای لوکی را بهعنوان طولانیترین نقش دیمون بگیرد. این بازیگر در ماه ژوئیه تایید کرد که گفتوگوهایی برای بازگشت او در نقش جیسون بورن در فیلمی تازه انجام شده است.
حتی اگر چنین اتفاقی رخ دهد، لوکی همچنان جایگاه ویژهای در کارنامه دیمون خواهد داشت. این شخصیت درست در آستانه شکوفایی حرفهای او، تصویری روشن از دامنه تواناییهایش ارائه داد و نشان داد که دیمون میتواند همزمان جدی، اکشن و بامزه باشد؛ قابلیتی که با گذشت زمان پختهتر شده است.
البته دیمون در دنیای سینمایی مارول (Marvel Cinematic Universe) نیز نقش لوکی را بازی کرده، اما آن لوکی با شخصیت «Dogma» یکی نیست؛ هرچند باید اعتراف کرد همان حضور هم حسابی خندهدار بود.
