یک مطالعه جدید نشان میدهد که پیروی از رژیمی غنی از زردچوبه، سیر و چای سبز، به همراه ورزش و خواب کافی، میتواند «سن بیولوژیکی» بدن را به طور میانگین تا دو سال و در برخی موارد تا ۹ سال کاهش دهد. این برنامه هشتهفتهای با هدف بهبود سلامت روده و فرآیند متیلاسیون دیانای طراحی شده و مصرف الکل، غلات، حبوبات و لبنیات را به طور کامل حذف میکند. پژوهشگران بر این باورند که این تغییرات سبک زندگی با ارتقای متیلاسیون دیانای، کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو و حتی محافظت از تلومرها، میتواند روند پیری را معکوس کند و به بهبود کیفیت و طول عمر انسان کمک کند.
متیلاسیون (Methylation) یک فرآیند شیمیایی در بدن است که طی آن گروههای متیل (یک اتم کربن و سه اتم هیدروژن) به مولکولهای دیگر، از جمله دیانای، اضافه میشوند. این فرآیند در سطح ژنتیکی اهمیت زیادی دارد و میتواند فعالیت ژنها را کنترل کند، بدون اینکه توالی ژنتیکی تغییر کند. به همین دلیل در فرآیندهای مختلفی مانند رشد، عملکرد سیستم ایمنی، سمزدایی، سلامت مغز و روند پیری نقش مهمی ایفا میکند.
در آوریل گذشته، پژوهشگران دانشگاه واشینگتن و دانشگاه ملی پزشکی طبیعی نتایج یک مطالعه بالینی کوچک را درباره رژیم غذایی مبتنی بر تقویت متیلاسیون در مردان منتشر کردند. این پژوهش نشان داد که مصرف مواد غذایی خاصی از جمله زردچوبه، رزماری، سیر، توتها، چای سبز و چای اولانگ، با کاهش سن اپیژنتیک ارتباط قوی دارد. سن اپیژنتیک نشاندهنده سرعت پیری بدن در سطح سلولی است.
روش انجام مطالعه
برای این تحقیق، گروه پژوهشی ۳۸ مرد سالم بین ۵۰ تا ۷۲ سال را در پورتلند آمریکا بررسی کردند. نیمی از آنها به مدت هشت هفته از برنامهای پیروی کردند که شامل یک رژیم غذایی غنی از مواد غذایی تقویتکننده متیلاسیون، مراقبه روزانه، خواب منظم و ورزش متوسط بود. این رژیم گیاهمحور بود، اما شامل گوشتهای کمچرب نیز بود و مصرف الکل، لبنیات، غلات و حبوبات را که ممکن است به سلامتی روده و متیلاسیون آسیب بزنند، حذف کرد.
در پایان این دوره، پژوهشگران دریافتند که سن اپیژنتیک افرادی که در گروه مداخله بودند، بهطور متوسط دو سال کاهش یافته و در برخی موارد حتی کاهش تا ۹ سال نیز مشاهده شده است. البته نتایج متنوع بود و در یک مورد، سن زیستی یک نفر افزایش یافت.
تاثیر مواد غذایی
پژوهشگران معتقدند که این مواد غذایی ضدپیری از چندین طریق مؤثر عمل میکنند. بسیاری از آنها ترکیبات طبیعی دارند که به تنظیم آنزیمهای مسئول خاموش و روشن کردن ژنها کمک میکنند، مانند «ئیجیسیجی» (EGCG) در چای سبز و کورکومین در زردچوبه.
مطالعات آزمایشگاهی، از جمله یک مطالعه در سال ۲۰۱۰، نشان دادهاند که این ترکیبات میتوانند التهاب و استرس اکسیداتیو را که دو عامل کلیدی در پیری و بیماری هستند، کاهش دهند. همچنین شواهدی وجود دارد که این مواد میتوانند از تلومرها، کلاهکهای محافظ روی کروموزومها که با افزایش سن کوتاه میشوند، محافظت کنند.
