«The Negotiator»؛ تریلر پلیسی دهه ۹۰ که با بازی ساموئل ال. جکسون هنوز دیدنی است

بعضی تریلرها بیش از آنکه با داستانی تازه غافلگیرمان کنند، با قدرت بازیگران و مهارت کارگردان پای تماشا نگهمان میدارند. «The Negotiator»، ساخته سال ۱۹۹۸ اف. گری گری، از همین دسته است؛ فیلمی درباره فساد پلیس، گروگانگیری و تلاش برای اثبات بیگناهی که ساموئل ال. جکسون به آن انرژی و جذابیتی فراتر از الگوی آشنای قصه میدهد.
جکسون نقش دنی رومن، مذاکرهکننده پلیس شیکاگو، را بازی میکند؛ مردی که از بهترینهای حوزه کاری خود به شمار میرود. فیلم از همان ابتدا فرصت میدهد توانایی او را در مهار یک موقعیت بحرانی ببینیم. اعتمادبهنفس، تسلط و کاریزمای جکسون هم کمک میکند خیلی زود باور کنیم دنی کسی است که میتواند در حساسترین لحظات، با چند جمله مسیر ماجرا را تغییر دهد.
اما اینبار خود او در مرکز بحران قرار میگیرد. گروهی پنهان از ماموران فاسد نقشه میکشند تا اختلاس از صندوق حمایت از ماموران دچار ازکارافتادگی را به گردنش بیندازند. دنی زیر ذرهبین نیبام، مامور مشکوک واحد بازرسی داخلی با بازی جی. تی. والش، قرار میگیرد و وقتی به نشانههای پاپوش پی میبرد، به دفتر او میرود و نیبام و سه نفر دیگر را گروگان میگیرد. خواستهاش روشن است: میخواهد حقیقت آشکار شود و عدالت اجرا شود.
نکته جذاب اینجاست که گروگانگیر، خودش متخصص مذاکره در چنین موقعیتهایی است. دنی قواعد بازی را میشناسد و اصرار دارد فقط با کریس سابیان، مذاکرهکننده کارکشتهای با بازی کوین اسپیسی، صحبت کند. رویارویی این دو، بهترین لحظات «The Negotiator» را میسازد؛ جایی که گفتوگو به اندازه اسلحه خطرناک و تعیینکننده میشود. آنها باید زیر نگاه پلیس شیکاگو، حقیقت اختلاس را پیدا کنند، درحالیکه جان شخصیتها بارها در معرض خطری فوری قرار میگیرد.
فیلم در زمان اکران موفقیتی متوسط داشت و طرفدارانی پیدا کرد که نسخه نمایش خانگی آن را به مجموعهشان اضافه کردند. بااینحال، امروز کمتر از بسیاری از تریلرهای مطرح آن دهه دربارهاش صحبت میشود؛ اتفاقی که شاید باعث شده یکی از بازیهای تماشایی جکسون هم کمتر به یاد آورده شود.

سال ۱۹۹۸ برای هر دو بازیگر اصلی، مقطع پررونقی بود. جکسون در اوایل دهه ۹۰ با آثاری مثل «Jurassic Park» بیشتر دیده شده بود و بازی تحسینشدهاش در «Pulp Fiction» برای او نامزدی اسکار (Academy Awards) به همراه داشت. او همزمان با سرعت به کارنامه پرشمارش اضافه میکرد. اسپیسی نیز در سال ۱۹۹۵ با «Seven» توجه زیادی جلب کرده و برای بازی در «The Usual Suspects» به کارگردانی برایان سینگر، اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد را گرفته بود. حضور مشترک آنها در آن زمان، یکی از جاذبههای اصلی فیلم محسوب میشد؛ هرچند اتهامهای آزار و تعرض جنسی که سالها بعد علیه اسپیسی مطرح شد و به کنار گذاشتهشدن او از پروژهها انجامید، ممکن است امروز برخی مخاطبان را از تماشای فیلم منصرف کند.
روی کاغذ، «The Negotiator» چندان از فرمولهای رایج تریلر پلیسی فاصله نمیگیرد: شبکهای از ماموران فاسد، پلیسهای درستکاری که باید حقیقت را کشف کنند و اقداماتی افراطی برای مقابله با بیعدالتی. فیلمنامه کوین فاکس و جیمز دموناکو، که بعدها مجموعه «The Purge» را خلق کرد، منسجم و کارآمد است، اما نه بهشدت بدیع است و نه در حد اثری که انتظار جایزه مهمی از آن داشته باشیم. آنچه فیلم را سرپا نگه میدارد، اجرای بازیگران و شیوه جاندادن به همین موقعیتهای آشناست.
در کنار جکسون، جی. تی. والش هم با مهارت همیشگیاش در بازی نقش مردان خشک و سختگیر، حضور موثری دارد. او چند ماه پیش از اکران فیلم درگذشت. گروه بازیگران مکمل نیز کموبیش به اندازه دو ستاره اصلی اهمیت دارد: دیوید مورس، ران ریفکین، پل گیلفویل پیش از شهرتش با «CSI»، جان اسپنسر که بیشتر با نقش لئو مکگری در «The West Wing» شناخته میشود، و پل جیاماتی که آن زمان تازه در مسیر شهرت قرار داشت. چنین ترکیبی به یک تریلر پلیسی متعارف، شخصیت و وزن بیشتری میدهد.
منتقدان هم در مجموع استقبال خوبی از فیلم کردند. اف. گری گری که پیشتر «Friday» و «Set It Off» را ساخته بود، نشان داد از پس هدایت اثری با الگوهای رایج سینمای تجاری هالیوود برمیآید؛ مسیری که بعدها او را به کارگردانی بلاکباستر بزرگی مثل «The Fate of the Furious» در سال ۲۰۱۷ رساند.
راجر ایبرت به «The Negotiator» سهونیم ستاره از چهار ستاره داد و آن را پیروزی سبک بر داستان و بازیگری بر شخصیتپردازی دانست. او اعتراف کرد تازه وقتی برای نوشتن نقد نشسته، متوجه شده فیلم چقدر کلیشه دارد؛ چون هنگام تماشا، درگیر تنش و درام شده بود. ایبرت همچنین از این ویژگی استقبال کرد که فیلم، با وجود گفتوگوهای فراوان، بدون جلب توجه به سازوکار روایت، بهسرعت به نقطه بعدی داستان میرود. او نوشت:
«بله، فیلم پر از کلیشه است؛ از جمله نقش همسر تازه رومن، با بازی رجینا تیلور، که طبق معمول میخواهد او دیگر ماموریتهای خطرناک را قبول نکند. بله، گروههای خبری تلویزیون همان گزارشهای هیجانزده و سوالهای آزاردهنده همیشگی را ارائه میکنند. بله، صحنههای اکشن باورپذیر نیستند […]. اما «The Negotiator» جواب میدهد، چون داستان متعارفش را با مهارت و سبک گری چند پله بالاتر میبرد. و چون ساموئل ال. جکسون و کوین اسپیسی بسیار خوباند.»
«The Negotiator» لزوما یک شاهکار فراموششده نیست، اما نمونه خوبی است از اینکه اجرای درست چگونه میتواند مواد اولیه آشنا را به فیلمی پرکشش تبدیل کند. حتی اگر حضور اسپیسی برای برخی مانع تماشا باشد، بازی قدرتمند جکسون و کارگردانی مسلط گری همچنان از مهمترین دلایل ماندگاری این تریلر پلیسیاند.





