اگر مسی اسپانیا را انتخاب میکرد؛ بزرگترین «چه میشد اگر» فوتبال
تصور کنید لیونل مسی بهجای پیراهن آبیوسفید آرژانتین، با پیراهن قرمز اسپانیا وارد زمین میشد؛ کنار ژاوی، اینیستا، بوسکتس، ژابی آلونسو، داوید ویا و فرناندو تورس. این سناریو یکی از جذابترین «چه میشد اگر»های تاریخ فوتبال است؛ چون مسی واقعاً در نقطهای از زندگی فوتبالیاش میتوانست در مسیر تیم ملی اسپانیا قرار بگیرد، اما انتخابش از همان ابتدا روشن بود: آرژانتین.
مسی در سال ۲۰۰۰، وقتی فقط ۱۳ سال داشت، از روساریو به بارسلونا رفت و وارد آکادمی لاماسیا شد. او بعدها، در دوران حضورش در اسپانیا، تابعیت اسپانیایی هم گرفت؛ اما از نظر هویتی و احساسی همیشه خود را آرژانتینی میدانست. فدراسیون فوتبال اسپانیا در سالهای نوجوانی به استعداد خارقالعاده او توجه داشت، اما مسی بارها تأکید کرده بود که میخواهد فقط برای آرژانتین بازی کند.
آرژانتین چطور مسی را از دست نداد؟
وقتی فدراسیون فوتبال آرژانتین متوجه شد اسپانیا ممکن است برای جذب مسی اقدام کند، خیلی زود دستبهکار شد. در سال ۲۰۰۴، مسی برای تیم زیر ۲۰ سال آرژانتین به میدان رفت؛ دیداری دوستانه که بیش از آنکه فقط یک بازی معمولی باشد، پیامی روشن داشت: آرژانتین نمیخواست نابغهاش را از دست بدهد.
مسی بعدتر در رقابتهای رسمی جوانان برای آرژانتین درخشید. او در سال ۲۰۰۵ با تیم زیر ۲۰ سال آرژانتین قهرمان جام جهانی جوانان شد و خودش هم با ۶ گل، آقای گل و بهترین بازیکن مسابقات شد. همان سال اولین بازی ملی بزرگسالانش را هم برای آرژانتین انجام داد؛ هرچند آن بازی معروف مقابل مجارستان، فقط چند دقیقه طول کشید و با کارت قرمز زودهنگام او همراه شد.
اگر مسی کنار ژاوی و اینیستا بازی میکرد
اسپانیا بین سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۲ یکی از بهترین تیمهای ملی تاریخ فوتبال را ساخت: قهرمان یورو ۲۰۰۸، قهرمان جام جهانی ۲۰۱۰ و قهرمان یورو ۲۰۱۲. هسته اصلی این تیم از بازیکنان بارسلونا تشکیل شده بود؛ همان بازیکنانی که مسی در باشگاه کنارشان به اوج رسید.
حالا تصور کنید همان سیستم تیکیتاکا، با مالکیت توپ بالا، پاسهای کوتاه، پرس هماهنگ و کنترل کامل میانه میدان، یک بازیکن مثل مسی را هم در خط حمله داشت. همکاری مسی با ژاوی و اینیستا در بارسلونا بارها دفاعهای بزرگ اروپا را نابود کرد. اگر همین ترکیب در تیم ملی اسپانیا هم شکل میگرفت، احتمالاً یکی از ترسناکترین تیمهای ملی تاریخ ساخته میشد.
اسپانیا در جام جهانی ۲۰۱۰ با کمترین اختلافها قهرمان شد؛ بسیاری از بردهایش با نتیجه ۱-۰ به دست آمد. حضور مسی میتوانست توان هجومی تیم را چند برابر کند و شاید مسیر قهرمانی را آسانتر کند.
آیا اسپانیا با مسی در ۲۰۱۴ هم مدعی میماند؟
یکی از جذابترین پرسشها به جام جهانی ۲۰۱۴ مربوط میشود. اسپانیا در آن تورنمنت، برخلاف انتظار، در مرحله گروهی حذف شد. تیمی که چند سال قبل فوتبال جهان را تسخیر کرده بود، ناگهان فرسوده، قابل پیشبینی و کمانرژی به نظر میرسید.
آیا مسی میتوانست جلوی این سقوط را بگیرد؟ شاید تا حدی. حضور او میتوانست به اسپانیا راهحل فردی بدهد؛ همان چیزی که تیمهای مالکانه گاهی در لحظات بستهشدن بازی به آن نیاز دارند. اما باید منصف بود: فوتبال فقط جمع کردن ستارهها نیست. افت بدنی نسل طلایی، تغییر سبک رقبا و فشار روانی مدافع عنوان قهرمانی، عواملی بودند که حتی با حضور مسی هم تضمین قهرمانی نمیدادند.
با این حال، اسپانیای ۲۰۱۴ با مسی قطعاً تیمی متفاوت و خطرناکتر میشد.
مسی بدون آرژانتین؛ قهرمانتر یا تنهاتر؟
از نظر جامها، شاید انتخاب اسپانیا مسیر ملی مسی را سادهتر میکرد. او احتمالاً زودتر به قهرمانی جام جهانی یا یورو میرسید و دیگر سالها زیر فشار جملههایی مثل «با تیم ملی چیزی نبرده» قرار نمیگرفت.
اما از نظر میراث احساسی، ماجرا کاملاً فرق داشت. بخش مهمی از اسطوره مسی، به رابطه پیچیدهاش با آرژانتین گره خورده است؛ سالها ناکامی، فینالهای از دسترفته، مقایسه با مارادونا، انتقادهای سنگین، خداحافظی موقت از تیم ملی و در نهایت بازگشت باشکوه.
مسی با آرژانتین سرانجام به کوپا آمریکا ۲۰۲۱، فینالیسیما ۲۰۲۲ و مهمتر از همه جام جهانی ۲۰۲۲ قطر رسید. همین مسیر پررنج و طولانی بود که قهرمانیاش را برای مردم آرژانتین و بسیاری از طرفداران فوتبال، احساسیتر کرد.
اگر مسی با اسپانیا قهرمان میشد، احتمالاً از نظر آماری همچنان یکی از بزرگترینها بود؛ اما شاید آن تصویر تاریخی از او که جام جهانی را با پیراهن آرژانتین بالا میبرد، هرگز ساخته نمیشد.
آیا او را باز هم بهترین تاریخ میدانستیم؟
پاسخ ساده نیست. مسی در سطح باشگاهی، با بارسلونا، توپهای طلا، رکوردهای گلزنی و کیفیت فنیاش، حتی بدون جام جهانی هم در بحث بهترین بازیکن تاریخ حضور داشت. اما قهرمانی با آرژانتین در جام جهانی ۲۰۲۲، برای بسیاری از منتقدان آخرین قطعه پازل بود.
اگر او همان افتخارات را با اسپانیا به دست میآورد، احتمالاً هنوز یکی از بزرگترین بازیکنان تاریخ به شمار میرفت؛ شاید حتی از نظر جامهای ملی زودتر به اعتبار میرسید. اما احتمالاً روایت احساسی و اسطورهای امروز را نداشت. چون در فوتبال، فقط تعداد جامها مهم نیست؛ پیراهنی که با آن جام را میبری هم مهم است.
در نهایت، اگر مسی اسپانیا را انتخاب میکرد، شاید یکی از قدرتمندترین تیمهای ملی تاریخ شکل میگرفت؛ تیمی که تیکیتاکای اسپانیا را با نبوغ فردی بهترین بازیکن نسل خود ترکیب میکرد. اما در مقابل، فوتبال یکی از احساسیترین داستانهایش را از دست میداد: پسری از روساریو که بعد از سالها فشار، اشک و شکست، بالاخره با آرژانتین به قله جهان رسید.
شاید مسی با اسپانیا زودتر قهرمان میشد؛ اما با آرژانتین، اسطوره شد.
