«بزرگسالی»؛ کمدی-تراژدی خانوادگی که می‌خواهد کوئن‌وار باشد، اما در میانه راه از نفس می‌افتد

«بزرگسالی» (Adulthood) تازه‌ترین فیلم الکس وینتر – بازیگر، کارگردان و مستندساز آمریکایی – پس از سال‌ها دوری از ساخت فیلم داستانی بلند است؛ اثری که پس از نمایش در جشنواره فیلم تورنتو ۲۰۲۵، واکنش‌های دوگانه‌ای برانگیخت. وینتر که ابتدا با کمدی سوررئالیستی Freaked (۱۹۹۳) شهرت خاصی میان علاقه‌مندان سینمای کالت پیدا کرد و سپس سال‌های زیادی را صرف ساخت آثار مستند کرد، این بار با یک داستانِ کمدی-جنایی سیاه با پس‌زمینه خانوادگی بازگشته است.

فیلم، چه در روایت و چه در لحن، آشکارا تحت تأثیر کمدی‌های سیاه برادران کوئن و سریال «Barry» است؛ با این حال، افت‌وخیزهای روایی، ناهماهنگی لحن و فقدان ضرب‌آهنگ منسجم باعث شده «بزرگسالی» بیش از آن‌که مهیج یا تکان‌دهنده باشد، شبیه یک شوخی نیمه‌جان به نظر برسد.

فیلم حول محور دو خواهر و برادر، مگان (کایا اسکودلاریو) و نوآ روبلس (جاش گد)، می‌چرخد که پس از سکته مادرشان – زنی که اکنون ناتوان و بی‌کلام شده – با میراثی دهشتناک روبه‌رو می‌شوند: جسد پوسیده یکی از همسایه‌های قدیمی، «پتی متزگر»، که سال‌ها پیش ناپدید شده بود، در دیوار زیرزمین خانه دوران کودکی‌شان پیدا می‌شود.

به جای تماس با پلیس، آن‌ها تصمیم می‌گیرند جسد را در دریاچه‌ای محلی رها کنند تا از رسوایی و تبعات مالی ماجرا جلوگیری کنند. این تصمیم اولیه برای «حفظ آبروی خانواده»، آن‌ها را قدم به قدم در مسیر جنایت‌های تازه، باج‌گیری، و آشکار شدن روابط مسموم خانوادگی پیش می‌برد.

یکی از تصمیم‌های خلاقانه وینتر این است که به جای نشان دادن تلاش شخصیت‌ها برای رهایی از اشتباهات والدین، آن‌ها را سرسختانه در پی تکرار آن اشتباهات تصویر می‌کند. مگان و نوآ با وجود فرصت‌های متعدد برای اعتراف یا توقف، بارها و بارها از مسیر نادرست می‌گذرند؛ حرکتی که بیش از هر چیز به «وفاداری به میراث مادر» و در واقع به چرخه معیوبی از وفاداری بیمارگونه ختم می‌شود.

فیلم این‌گونه وارد بحث‌های قابل توجهی می‌شود:

• تفاوت بین «مراقبت» و «حفاظت از خود».
• خطرات وفاداری کورکورانه به نام خانواده.
• این که چگونه خشونت و پنهان‌کاری، به‌عنوان میراثی خانوادگی، منتقل و بازتولید می‌شود.

با این حال، این ایده‌های غنی به دلیل عدم اولویت‌بندی و پراکندگی روایت، هیچ‌وقت به انسجام لازم نمی‌رسند.

شخصیت‌ها و بازی‌ها

• جاش گد (نوآ): در یکی از بهترین نقش‌آفرینی‌هایش خارج از کمدی‌های پر سروصدا، گد تصویر مردی بدهکار، مایوس و تا حدودی منفعل را قانع‌کننده ارائه می‌دهد.
• کایا اسکودلاریو (مگان): بازی او با وجود فیزیک مناسب نقش، از ضعف فیلمنامه آسیب می‌بیند؛ انگیزه‌های شخصیت دیر و به شکل تصنعی برای مخاطب آشکار می‌شوند.
• بیلی لورد در نقش پرستار مادر: باج‌گیری‌اش از خواهر و برادر، از نظر منطقی و احساسی باورپذیری کافی ندارد.
• آنتونی کریگن (بادی): شخصیتی عجیب و غیرقابل پیش‌بینی که با انرژی خاصش هر صحنه را زنده می‌کند و تنها شخصیتی است که ریتم و تنش را به فیلم بازمی‌گرداند.
• خود وینتر نیز در نقشی کوتاه اما موثر – پسر آواره پتی – حضوری عاطفی و گزنده دارد که متأسفانه زود از روایت حذف می‌شود.

«بزرگسالی» گاه می‌خواهد کمدی سیاه باشد و گاه درام جنایی، اما در هیچ‌یک به نقطه اوج نمی‌رسد. لحظات خشونت، به‌جای آن‌که تنش ایجاد کنند، اغلب بی‌اثر و فاقد کارکرد دراماتیک‌اند، و شوخی‌ها نیز به ندرت ضربه‌ نهایی را می‌زنند.

فیلم پتانسیل آن را دارد که در قالب یک نئو نوآر خانوادگی شکل گیرد؛ اما وینتر بیشتر وقت را صرف صحنه‌هایی می‌کند که یا بیش از حد کش آمده‌اند یا عملاً مسیری روایت را کند کرده‌اند.

نقاط قوت

• ایده مرکزی جالب درباره تکرار اشتباهات والدین.
• حضور پُرقدرت آنتونی کریگن به‌عنوان عنصر آشوب مثبت فیلم.
• بازی غافلگیرکننده جاش گد در خلاف نقش‌های تیپیکش.
• چند دیالوگ هوشمندانه و لحظات جزئی که به طنز سیاه فیلم روح می‌دهد.

نقاط ضعف

• کش‌آمدن بیش از حد برخی خرده‌روایت‌ها (به‌ویژه بخش باج‌گیری پرستار).
• فقدان تعادل مؤثر میان کمدی و تنش جنایی.
• استفاده‌نشدن از پتانسیل برخی شخصیت‌های فرعی (مانند پسر پتی).
• شخصیت‌پردازی ناپیگیر و گاه ناقص برای قهرمانان داستان.

«بزرگسالی» با ایده‌ای تماتیک جذاب درباره میراث خانوادگی و وفاداری کورکورانه، می‌توانست به کمدی سیاهی گزنده یا درامی جنایی پرکشش تبدیل شود، اما ناهماهنگی لحن، ضعف در شخصیت‌پردازی و فقدان ضرب‌آهنگ مانع رسیدن به این هدف شدند. با این وجود، بازی برخی بازیگران و چند لحظه هوشمندانه، آن را از سقوط کامل نجات می‌دهد و تجربه‌ تماشایی «نه خیلی خوب و نه خیلی بد» ارائه می‌کند.