جودی دنچ از پایان کار «ام» در «Skyfall» گفت: «ظاهرا ایده دنیل کریگ بود که من را بکشند»

جودی دنچ پس از حدود دو دهه حضور در نقش «ام»، رئیس مقتدر جیمز باند، حالا در کتاب خاطرات تازه‌اش به آن سال‌ها برگشته است؛ با همان شوخ‌طبعی تندوتیزی که طرفدارانش می‌شناسند. کتاب «Is It Too Late to Make a Run For It?» که سوم نوامبر منتشر شد، ساختاری شبیه یک گفت‌وگوی طولانی با برندن اوهیا، بازیگر و کارگردان، دارد و روایت‌های دنچ از پشت‌صحنه فیلم‌های باند، توجه علاقه‌مندان این مجموعه را جلب کرده است.

دنچ نخستین‌بار در «GoldenEye» نقش ام را بازی کرد و پس از همراهی با پیرس برازنان، در دوران دنیل کریگ هم در این جایگاه باقی ماند. با رسیدن به «Skyfall»، ام دیگر فقط رئیسی نبود که ماموریت‌ها را از پشت میز هدایت کند؛ او به محور عاطفی داستان تبدیل شده بود. تصمیم‌های گذشته‌اش و انتقام‌جویی رائول سیلوا، با بازی خاویر باردم، مسیر فیلم را شکل می‌دادند. در پایان، ام جانش را از دست داد و رالف فاینس جای او را گرفت.

دنچ در بخشی از کتاب که ورایتی (Variety) به‌صورت اختصاصی منتشر کرده، به یاد می‌آورد که باربارا بروکلی و مایکل جی. ویلسون، تهیه‌کنندگان مجموعه، همراه با سم مندس، کارگردان «Skyfall»، او را به رستوران وولزلی بردند. آنجا داستان فیلم را برایش توضیح دادند و خبر دادند که قرار است شخصیت ام کشته شود.

او فکر نمی‌کند کریگ در آن دیدار حضور داشته باشد، اما می‌گوید: «ظاهرا ایده دنیل بود که من را بکشند.»

البته از نگاه طنزآمیز دنچ، ماجرا به همین‌جا ختم نمی‌شد. او شوخی می‌کند که پیش از مرگ شخصیتش، مجبور شده بود «اخراج‌شدن» به دست شخصیت فاینس را هم روی پرده تحمل کند و بعد با لحنی نمایشی و دلخور، کنایه‌ای به بازیگری می‌زند که جانشینش شد. این روایت بیش از آنکه نشانه گلایه‌ای جدی باشد، رنگ‌وبوی همان بذله‌گویی بی‌پروای دنچ را دارد.

او همچنین یکی از روایت‌های قدیمی رسانه‌ها را رد می‌کند: اینکه وقتی فهمیده قرار است جایگزین شود، گریه کرده است. دنچ می‌پرسد چرا باید کسی پس از ۲۰ سال درخشان و حضور در هشت فیلم باند اشک بریزد؟ او با اشاره به این تعداد، یادآوری می‌کند که یک فیلم بیشتر از راجر مور، رکورددار تعداد فیلم‌ها در نقش مامور ۰۰۷، در این مجموعه حضور داشته است.

شمارش فیلم‌های دنچ البته به توضیحی کوتاه نیاز دارد. او از «GoldenEye» تا «Skyfall» در هفت فیلم حضور کامل داشت و سپس با حضور کوتاهش در «Spectre»، این تعداد را به هشت رساند. «ورایتی» در توصیف این دوره، از هشت فیلم تا «Skyfall» و سپس حضور کوتاه در «Spectre» نام برده، اما شمارش هفت فیلم به‌علاوه آن حضور کوتاه، با توضیحی که خود دنچ پیش‌تر داده بود همخوانی دارد.

گلایه او از سرنوشت ام، یک نکته بامزه دیگر هم دارد. دنچ می‌گوید از زمان «GoldenEye» سال‌ها تلاش کرده بود این شخصیت را از پشت میز بیرون بیاورد و وارد میدان کند. «Skyfall» بالاخره این خواسته را برآورده کرد، اما پاداش بیرون‌آمدن از دفتر کار، پایانی مرگبار بود.

حضور دوباره ام در «Spectre» نیز بسیار کوتاه بود. دنچ می‌گوید فیلم‌برداری آن بیش از یک ساعت طول نکشید و با خنده اضافه می‌کند که هنوز بابت کشته‌شدن شخصیتش قهر است. دیدن ام روی صفحه تلویزیون، پس از مرگش، برای طرفداران باند لحظه‌ای نامعمول بود؛ یادآوری کوتاهی از شخصیتی که حتی در غیابش هم بر زندگی مامور ۰۰۷ سایه داشت.

فراتر از این خاطره خبرساز، روایت‌های کتاب نشان می‌دهند دنچ از اقتداری که نقش ام در اختیارش می‌گذاشت لذت می‌برد؛ به‌ویژه از فرصت سر جای خود نشاندن مردان قدرتمند. او برای ام گذشته‌ای شخصی ساخته بود و درست مانند هر نقش دیگری، با جدیت به شخصیت‌پردازی‌اش نزدیک می‌شد. در کنار این‌ها، از بازنویسی‌های مداومی هم یاد می‌کند که گاهی زمان اندکی برای آموختن و درک دیالوگ‌های تازه پیش از شروع فیلم‌برداری باقی می‌گذاشتند.

یکی از صحنه‌هایی که دنچ همچنان به آن افتخار می‌کند، نخستین دیدار ام با باندِ برازنان است؛ جایی که او مامور مشهورش را مردی زن‌ستیز و بازمانده از دورانی گذشته می‌خواند. همان مواجهه، مناسباتی را بنا گذاشت که در سراسر دوران حضور دنچ ادامه یافت: رئیسی که برای توانایی‌های مامورش احترام قائل بود، اما قرار نبود نازش را بکشد یا رفتارهایش را بی‌چون‌وچرا بپذیرد.

نگاه امروز دنچ به پایان این مسیر، با گفته‌های پیشینش هم سازگار است. او قبلا گفته بود وقتش رسیده شخص دیگری این نقش را تجربه کند و در عین حال، از علاقه عمیقش به سال‌های حضور در فیلم‌های باند حرف زده بود. خاطرات تازه‌اش نیز همین ترکیب را دارند؛ محبت به یک تجربه ماندگار، همراه با کمی سربه‌سر گذاشتن همکاران.

دنچ در ۹۱سالگی، آشکارا درباره مشکلاتی صحبت کرده که کاهش بینایی برای کارش در سینما و تئاتر ایجاد کرده است. بااین‌حال، بازنشسته نشده؛ در فیلم «The Magic Faraway Tree» محصول ۲۰۲۶ صداپیشگی کرده، حضور کوتاهی در فیلم کوتاه «Joke» داشته و در یک مستند سال ۲۰۲۵ نیز شرکت کرده است.

در گزارش‌های منتشرشده درباره کتاب، پاسخی از کریگ به ادعای دنچ درباره پیشنهاد مرگ ام دیده نمی‌شود. بنابراین، این خاطره فعلا روایت یک طرف ماجراست؛ روایتی که با چشمک و شوخی تعریف می‌شود، نه اتهامی جدی. بااین‌همه، نزدیک به یک دهه و نیم پس از آخرین صحنه ام در «Skyfall»، دنچ هنوز می‌تواند با چند جمله، آن خداحافظی تلخ را دوباره به موضوع گفت‌وگوی طرفداران باند تبدیل کند.